Wat is een dwangsom als de overheid niet op tijd beslist?

Het korte antwoord

Wanneer een overheidsinstantie te laat is met een besluit op jouw aanvraag, kun je een ingebrekestelling sturen. De overheid krijgt dan nog 2 weken de tijd om alsnog te beslissen. Lukt dat niet, dan moet de overheid een dwangsom betalen van €23 per dag. Deze dwangsom loopt door totdat er een besluit is genomen, met een maximum van €1.442 per aanvraag. Het geld wordt automatisch aan jou uitgekeerd.

Wat zegt de wet?

De regeling voor dwangsommen staat in de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Deze wet verplicht overheidsinstanties om binnen bepaalde termijnen te beslissen op aanvragen van burgers. Als zij deze termijnen overschrijden en jij stuurt een ingebrekestelling, dan ontstaat er automatisch recht op een dwangsom. De hoogte en het maximum van de dwangsom zijn wettelijk vastgesteld om willekeur te voorkomen.

Waar moet je op letten?

Je moet eerst een schriftelijke ingebrekestelling sturen voordat je recht hebt op dwangsom. In deze brief geef je aan dat de besluitvormingstermijn is overschreden en je stelt de overheid nog 2 weken in de gelegenheid om alsnog te beslissen. Let goed op welke termijnen van toepassing zijn op jouw type aanvraag, want deze kunnen verschillen per procedure.

Voorbeeld uit de praktijk

Stel je vraagt een bouwvergunning aan bij de gemeente, die binnen 8 weken moet beslissen. Na 10 weken is er nog geen besluit, dus stuur je een ingebrekestelling. De gemeente krijgt nog 2 weken extra, maar beslist pas na 16 weken totaal. Je hebt dan recht op dwangsom over 4 weken (16 min 8 min 2 respijt min 2 ingebrekestelling), dat is 28 dagen × €23 = €644 die de gemeente aan jou moet betalen.

Wat kun je doen?

Begin met het controleren of de wettelijke besluitvormingstermijn daadwerkelijk is overschreden. Stuur vervolgens een formele ingebrekestelling naar de betreffende overheidsinstantie. Als er na de extra 2 weken nog steeds geen besluit is, kun je de dwangsom claimen.